ҚАЗАҚСТАНДА СУ РЕСУРСТАРЫН ТИІМСІЗ ПАЙДАЛАНУ САЛДАРЫ

Author:

Шакирова Н.Д.1,Момбай Г.Ә.1

Affiliation:

1. АбайатындағыҚазақұлттықпедагогикалықуниверситеті,Алматық,Қазақста

Abstract

Мақалада Қазақстанда су ресурстарының тиімсіз пайдалану салдары қарастырылып,алдын алу шаралары бойынша ұсыныстар жасалынады. Бұл зерттеудің мақсаты -еліміздің географиялық орналасуына байланысты, трансшекаралық су ресурстарының таралуын және еліміз үшін экономикалық, әлеуметтік әсерін зерттеу. Қазіргі таңда су ресурстары, еліміздің тұрақты даму стратегиясының маңызды элементтерінің біріне айналып отыр. Су –бұл адамзат үшін,орны бөлек ресурс. Бүкіл әлемнің дамуы тікелей сумен байланысты. Соның ішінде халықтың өсіп-өнуі, экономиканың дамуы, жалпы ішкі және сыртқы өнімі барлығы сумен тығыз байланысты. Сол себепті су ресурстарының Қазақстанға әсері сипатталады. Сондай-ақ, мақалада «Тұрақты даму» концепциясының алтыншы мақсатында қарасты-рылған, суресурстарын дұрыс пайдалануы, әсіресе тұщы сукөзін дұрыс қолдану, санитария-ны сақтау талаптары жайлыжәне қауіпсіздік талаптарын сақтай отырып ұйымдастырылған халықтың үлесі, тұщы судың қолданыстағы қорлары,тұщы су алу пайызы жайлы статисти-калық мәліметтер беріліп өтіледі. Сонымен қатар су ресурсарының тиімсіз пайдалу салдар-лары, трансшекаралық келісімдер қарастырылды. Және 11-сынып география оқулығынан су тапшылығы бойынша 2040 жылға арналған болжамдық картақарастырылады. Қазақстан –географиялық орналасуына байланысты, барлық ірі өзендердің төменгі сағасында орналас-қан мемлекет. Елімізге су ресурстарының жетіспеуі, ең алдымен, осы трансшекаралық өзендерге тікелейбайланысты. Мақалада трансшекаралық өзендерден бөлек, республика аумағында орналасқан су жүйелерін дұрыс пайдалану жайлыұсыныстар қарастырылады.Жалпы мақаладасу ресурстарын біріктірілген басқару жүйесіне анықтама беріліп, тұрақты даму бойынша, су ресурстарын дұрыс қолдану негізінде талдау жасалынады. Өзен жүйелерінің еліміздегі пайыздық көрсеткіші графикалық модельмен көрсетіледі. Су ресурстары бойынша біріктірілген басқару жүйесі қарастырылып, су тапшылығын азайту жолдары ұсынылады. Олар суресурстарына байланысты елімізде жасалынып жатқан ұлттық жоспарлар мен тұжырымдамалар негізінде жасалған.

Publisher

Abai Kazakh National Pedagogical University

Reference18 articles.

1. 1.ПрезидентҚасымЖомартТоқаевтіңЖолдауы:https://www.akorda.kz/kz/memleket-basshysy-kasym-zhomart-tokaevtyn-kazakstan-halkyna-zholdauy-181416

2. 2.Суресурстарынбасқаружүйесіндамытутұжырымдамасы: https://egemen.kz/article/295035-su-resurstaryn-basqaru-dguyesin-damytu-tudgyrymdamasy-azirlendi

3. 3.SeidakhmetovM., AlzhanovaА., Baineeva P., AbdramankyzyА., Bekmanova G, TymbaevaZh. Mechanism of Trans boundary Water Resources Management for Central Asia Countries // Procedia -Social and Behavioral Sciences. V. 143, 2014. Р. 604 –609

4. 4.Impact of future energy policy on water resources in Kazakhstan https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S2211467X19300367

5. 5.Siegfried T., Bernauer Т., Guiennet R., Sellars S., Robertson A.,Mankin J.,Bauer-Gottwein P., Yakovlev A. Will climate change exacerbate water stress in Central Asia? // Climat Change. V.112, 2012. Р. 881–899.

同舟云学术

1.学者识别学者识别

2.学术分析学术分析

3.人才评估人才评估

"同舟云学术"是以全球学者为主线,采集、加工和组织学术论文而形成的新型学术文献查询和分析系统,可以对全球学者进行文献检索和人才价值评估。用户可以通过关注某些学科领域的顶尖人物而持续追踪该领域的学科进展和研究前沿。经过近期的数据扩容,当前同舟云学术共收录了国内外主流学术期刊6万余种,收集的期刊论文及会议论文总量共计约1.5亿篇,并以每天添加12000余篇中外论文的速度递增。我们也可以为用户提供个性化、定制化的学者数据。欢迎来电咨询!咨询电话:010-8811{复制后删除}0370

www.globalauthorid.com

TOP

Copyright © 2019-2024 北京同舟云网络信息技术有限公司
京公网安备11010802033243号  京ICP备18003416号-3